Hành lang chung cư có thể là chỗ chơi tạm cho trẻ nếu cả nhóm giữ vài quy ước: không chạy đuổi trên cầu thang, không chơi trong thang máy và cửa thoát hiểm, không để đồ chơi chắn lối đi, không trèo lan can, cửa sổ, và giữ yên theo giờ nghỉ của toà nhà. Những lối chơi tại chỗ, nhẹ tiếng hợp với hành lang; còn chạy đuổi, đá bóng nên để dành cho sân chung hoặc khu vui chơi của toà nhà.
Vì sao trẻ chung cư hay chơi ở hành lang
Trẻ sống ở chung cư thường không có ngõ, không có sân trước nhà. Hành lang tầng là nơi gần nhất để gặp bạn hàng xóm cùng tầng: mở cửa ra là thấy nhau. Cha mẹ cũng yên tâm hơn vì con ở ngay trước cửa. Ở các khu tập thể cũ, hành lang chung từng là "sân chơi" của cả tầng, nơi trẻ nhảy dây, chơi ô ăn quan, bày đồ hàng.
Nhưng hành lang, cầu thang, sảnh thang máy được thiết kế để đi lại và thoát hiểm, không phải để chơi. Có những rủi ro mà trẻ không tự thấy được, và có những phiền hà với hàng xóm mà trẻ chưa nghĩ tới.
Bản đồ rủi ro trong toà nhà
| Khu vực | Rủi ro | Quy ước nên có |
|---|---|---|
| Cầu thang bộ | Trượt ngã, lăn xuống nhiều bậc | Không chạy đuổi, không ngồi trượt tay vịn, không chơi trên bậc |
| Cửa thoát hiểm, cửa chống cháy | Cửa nặng, tự đóng, kẹp ngón tay; cầu thang bên trong thường vắng | Không chơi, không trốn sau cửa, không chèn cửa mở |
| Thang máy | Kẹp tay ở cửa, kẹt thang, đi lạc tầng | Không chơi trong thang, không bấm loạn nút, trẻ nhỏ đi cùng người lớn |
| Lan can, cửa sổ hành lang | Trèo, ngã từ trên cao | Tuyệt đối không trèo, không kê ghế, không đu người |
| Sảnh lát gạch bóng | Trơn, nhất là khi vừa lau, khi mưa | Chỉ đi bộ |
| Phòng rác, phòng kỹ thuật | Thiết bị điện, hoá chất, cửa khoá | Không vào, không trốn trong đó |
| Hầm để xe | Xe lùi, xe vào ra, ánh sáng yếu | Không chơi dưới hầm |
Cầu thang: nơi không chạy đuổi
Ngã cầu thang là một trong những dạng chấn thương hay gặp ở trẻ em. Trên mặt phẳng, một cú ngã chỉ là một cú ngã; trên cầu thang, trẻ có thể lăn qua nhiều bậc, va đầu vào cạnh bậc. Vì vậy quy ước rõ ràng nhất là: không chạy đuổi, không chơi đứng im, không ngồi xếp hàng chơi trên cầu thang.
Cầu thang thoát hiểm còn có thêm một vấn đề: nó thường vắng người và cách âm. Trẻ chơi trốn ở đó nếu có chuyện, người lớn khó nghe thấy. Lối trốn tìm trong toà nhà cần loại bỏ cầu thang thoát hiểm, phòng kỹ thuật, hầm xe ra khỏi danh sách chỗ trốn.
Lối thoát hiểm phải luôn thông
Một quy ước ít trẻ biết: hành lang và cầu thang là lối thoát nạn khi có cháy. Xe đạp, xe trượt, đồ chơi, thùng carton để chắn ngang hành lang có thể làm người khác vấp ngã khi phải chạy trong khói. Cửa chống cháy cũng phải tự đóng được để ngăn khói lan; chèn cửa mở để chơi là làm mất tác dụng của nó.
Dạy trẻ việc này không cần doạ. Có thể giải thích đơn giản: "Hành lang là đường để mọi người chạy ra ngoài khi có cháy. Mình chơi xong thì dọn hết đồ, để đường luôn thông."
Lan can và cửa sổ: điều không bao giờ được làm
Ở nhà cao tầng, ngã từ cửa sổ, ban công, lan can là tai nạn nghiêm trọng nhất. Trẻ nhỏ có thể trèo lên ghế, thùng, chậu cây kê sát lan can để nhìn xuống. Trẻ lớn có thể ngồi vắt vẻo, đu người trên lan can để trêu bạn.
- Không kê bất cứ vật gì sát lan can, cửa sổ hành lang và ban công.
- Không trèo, ngồi, đu, chồm người qua lan can — luật này không có ngoại lệ.
- Phụ huynh nên lắp lưới hoặc khoá hạn chế mở cửa sổ ở nhà mình; với hành lang chung, báo ban quản lý khi thấy lan can lỏng, khe hở rộng.
Thang máy không phải chỗ chơi
Trẻ thường thích thang máy: bấm nút, đi lên đi xuống, nhìn số tầng. Nhưng thang máy là thiết bị có cửa tự động và dây cáp, chơi trong thang có thể gây kẹp tay, làm thang dừng khẩn cấp, khiến trẻ bị kẹt hoặc đi lạc sang tầng khác. Quy ước nên có: trẻ nhỏ đi thang cùng người lớn; không bấm nút để đùa; không nhảy trong thang; không chặn cửa thang bằng tay, chân hay đồ vật. Nếu chẳng may bị kẹt, bấm nút gọi cứu hộ và chờ, không tự cạy cửa.
Giữ yên cho hàng xóm
Hành lang chung cư có tiếng vang lớn. Tiếng bóng nảy, tiếng chạy, tiếng hét dội qua cửa các căn hộ. Một nhóm trẻ chơi vui có thể làm người làm ca đêm không ngủ được, em bé nhà bên thức giấc.
Nhiều toà nhà có nội quy về giờ yên tĩnh, thường là buổi trưa và từ tối muộn đến sáng. Trẻ và phụ huynh nên biết các giờ này. Ngoài ra, có vài cách giữ yên mà vẫn chơi được:
- Chọn lối chơi nhẹ tiếng: ô ăn quan, chơi chuyền, bắn bi, chơi đứng im, Simon Says, lối chơi bằng lời.
- Không đá bóng, không nảy bóng trong hành lang.
- Hẹn nhau ra sân chung, khu vui chơi khi muốn chạy nhảy.
- Phụ huynh cùng tầng nói chuyện với nhau: giờ nào các con chơi, chơi đến mấy giờ, có ai cần yên tĩnh đặc biệt.
Cách thứ tư hiệu quả hơn mọi tấm biển nhắc nhở. Khi hàng xóm biết mặt bọn trẻ và bọn trẻ biết nhà nào có em bé, chuyện giữ yên tự nhiên dễ hơn nhiều.
Lối chơi hợp với hành lang
| Hợp với hành lang | Nên để dành cho sân chung |
|---|---|
| Ô ăn quan vẽ phấn, chơi chuyền, bắn bi | Đuổi bắt, rồng rắn lên mây |
| Đứng im, Simon Says, đố vui | Đá bóng, đá cầu |
| Bày đồ hàng, chơi búp bê, xếp hình | Kéo co, cướp cờ |
| Vẽ phấn trên giấy lớn trải sàn | Đạp xe, trượt patin |
Vẽ phấn trực tiếp lên sàn hành lang nên hỏi ý kiến ban quản lý và lau sạch sau khi chơi.
Góc nhìn hôm nay: hành lang là chỗ gặp, sân chung là chỗ chạy
Hành lang chung cư có giá trị thật với trẻ: đó là nơi trẻ quen bạn hàng xóm, tự sang gõ cửa rủ nhau ra chơi mà không cần bố mẹ hẹn. Thay vì cấm hẳn, các gia đình cùng tầng có thể thống nhất một bộ quy ước nhỏ: chơi gì, chơi đến mấy giờ, chỗ nào tuyệt đối không được chơi. Khi cần chạy nhảy, nhóm bạn cùng tầng rủ nhau xuống sân chung — và hành lang lại trở về là chỗ hẹn nhau.
Câu hỏi thường gặp
Có nên cho trẻ chơi ở hành lang chung cư không?
Có thể, nếu chơi những lối nhẹ tiếng, tại chỗ, không chạy đuổi trên cầu thang, không chắn lối đi, không trèo lan can và giữ yên theo giờ nghỉ của toà nhà. Chạy nhảy mạnh nên để dành cho sân chung.
Vì sao không được chơi ở cầu thang thoát hiểm?
Cầu thang thoát hiểm dễ gây ngã lăn nhiều bậc, thường vắng và cách âm nên có chuyện người lớn khó nghe thấy. Cửa chống cháy nặng, tự đóng, có thể kẹp tay. Đây cũng là lối thoát nạn cần luôn thông.
Trẻ chơi trong thang máy có nguy hiểm không?
Có. Chơi trong thang máy có thể gây kẹp tay ở cửa, làm thang dừng khẩn cấp, khiến trẻ bị kẹt hoặc đi lạc tầng. Trẻ nhỏ nên đi thang cùng người lớn và không bấm nút để đùa.
Làm sao để trẻ chơi mà không ồn ảnh hưởng hàng xóm?
Chọn lối chơi nhẹ tiếng, không đá bóng trong hành lang, tôn trọng giờ yên tĩnh trong nội quy toà nhà, và để phụ huynh cùng tầng thống nhất với nhau giờ chơi của các con.
Lan can hành lang chung cư cần lưu ý gì với trẻ?
Không kê vật gì sát lan can, không cho trẻ trèo, ngồi hay đu người qua lan can. Nếu thấy lan can lỏng hoặc khe hở rộng, báo ngay cho ban quản lý toà nhà.
